Werken aan inclusie 2026 03
Inclusief onderwijs vraagt om een stevige basis waarin iedereen ondersteund wordt: kind én onderwijsprofessional. Barbara Janssens, Programmaleider Inclusief Onderwijs bij het ministerie van OCW, legt uit welke stappen het ministerie neemt richting inclusief onderwijs: “We willen vooral de onders...
We zijn vaak geneigd om te denken dat iets niet kan. Toen ik nog in het gespecialiseerde cluster 4-onderwijs werkte, kwam ik die overtuiging regelmatig tegen. Ook bij mezelf.
Vragen stellen als het niet kan, doorvragen, door de klas praten, andere leerlingen afleiden. Regelmatig wordt dit gezien als storend gedrag, maar het is vaak onzekerheid of angst vanuit de behoefte aan duidelijkheid en structuur bij leerlingen. Angst voor een nieuwe docent bij een leswisseling, ...

Inclusief onderwijs begint bij de vraag: hoe maken wij ruimte voor ieder kind? De afgelopen jaren hebben scholen, besturen en samenwerkingsverbanden stappen gezet richting meer inclusie. De weg inclusie is voor veel professionals een zoektocht. Het ‘hoe’ is geen stappenplan of protocol; het begin...
Bij Koninklijke Kentalis beschikken ze over waardevolle praktijkervaring met inclusie, zowel in het basisonderwijs als het voortgezet onderwijs. Tijdens de workshops op het congres op 3 juni laat Kentalis zien hoe krachtig samenwerking kan zijn wanneer scholen de deuren voor elkaar openen. Dit do...
In het onderwijs heeft datagestuurd werken voor veel mensen een onaangename klank. Het voelt koud, technocratisch en afstandelijk, alsof je kinderen terugbrengt tot cijfers, tabellen en dashboards. Want onderwijs gaat over kinderen: over hun ontwikkeling, hun gedrag, hun achtergrond, hun kansen e...

In Landgraaf staat een wijkschool met 450 leerlingen die inclusie niet ziet als project, maar als dagelijkse werkelijkheid. Kinderen met een lichamelijke, zintuiglijke of medische ondersteuningsbehoefte draaien volwaardig mee in het regulier onderwijs. Sven van der Linden, directeur van OBS Harle...
De Index voor Inclusie, kortweg de Index, is een hulpmiddel voor de schoolontwikkeling naar inclusief onderwijs. De School met de Bijbel in Noordeloos (SmdB) heeft de Index gebruikt om ‘thuisnabij inclusief onderwijs’ te realiseren en met regelmaat te evalueren. Ook bood de Index handvatten om ee...
De geactualiseerde (functionele) kerndoelen helpen scholen om hun onderwijs inclusiever, concreter en toekomstbestendig te maken. Daar zijn curriculumexperts Eveline Otter en Jenny Seijdel (SLO) van overtuigd. Tijdens het congres Naar inclusiever onderwijs nemen zij in een interactieve workshop d...
Stel het klaslokaal voor als een lange tafel. Jarenlang hebben we die tafel strak gedekt met vaste plekken, iedereen een eigen bord en bestek. Wie niet aan tafel paste kreeg een extra stoel. Aan een ander tafeltje. Goed bedoeld natuurlijk. Maar aan een ander tafeltje voelt niemand zich echt deel ...
Inclusief onderwijs is voor veel scholen nog een ambitie waar ze aan werken, maar niet voor Dirk-Jan de Graaf. Al veertien jaar werkt hij aan inclusief onderwijs op CBS De Grondtoon in Bunschoten. Samen met zijn team werden knelpunten opgelost en bestaande structuren en gewoontes losgelaten. Vanu...
De eerste keer dat ik het hardop uitsprak, voelde het logisch. Onvermijdelijk, zelfs. We moeten het anders organiseren. Dichter bij de leerling. In de school zelf. Minder doorverwijzen, meer zelf vormgeven.
De Tweede Kamer heeft op 3 maart ingestemd met een motie die moet voorkomen dat scholen een negatieve beoordeling krijgen wanneer zij bewust kiezen voor inclusief onderwijs. De motie van Kamerlid Marjolein Moorman (Progressief Nederland) werd met een ruime meerderheid aangenomen. Voor onderwijspr...
Ouders zien het dagelijks: het leven van een gezin stopt niet netjes bij de grenzen van een sector. Kinderen groeien niet op in losse domeinen zoals ‘onderwijs’, ‘opvang’ of ‘zorg’. Ze leren, spelen en ontwikkelen zich in één leven, en ouders willen vooral één ding: dat al die onderdelen logisch ...
